ارزیابی عوامل جوی موثر در رخداد سیلاب اواخر سال 1397 در استان گلستان

نوع مقاله : علمی-پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی ، پژوهشکده علوم جوی، پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی و علوم جوی

2 پژوهشگاه ملی اقیانوس شناسی وعلوم جوی

3 دانشگاه دریانوری و علوم دریایی چابهار

چکیده

عوامل مختلفی در شکل‌گیری سیلاب درگیر هستند که شناخت این عوامل اهمیت ویژه‌ای در پیش‌بینی و کنترل اثرات سیلاب دارند. این شناخت می‌تواند در چشم‌انداز اجتماعی و اقتصادی منطقه مورد استفاده قرار گیرد. تعداد و شدت پدیده‌های حدی طبیعی از جمله سیلاب در اغلب کشورها، روز به روز بیش‌تر می‌شود. کاربری غیر اصولی اراضی، برداشت بی‌رویه از منابع طبیعی، گرمایش جهانی و غیره باعث شکل‌گیری پدیده‌های مخرب مانند سیلاب‌ها می‌شوند. بنابراین از دیدگاه‌های مختلف و متفاوت علمی، اقتصادی و اجتماعی می‌توان این پدیده‌ را بررسی کرد. در این پژوهش به بررسی عوامل جوی در شکل‌گیری و تداوم سامانه بارشی سیلاب اواخر اسفند 1397 با استفاده از داده‌های دیدبانی، داده‌های بازتحلیل و تصاویر ماهواره‌ای می‌پردازد. نتایج حاصل نشان داد، سیلاب استان گلستان از جریان رودباد مداوم و قوی شمال غربی- جنوب شرقی بر روی حوضه دریای خزر بوجود آمده است. این رودباد ناشی از جریان رودباد قطبی قوی در ترازهای بالای جو و تقویت آن توسط رودباد جنب‌حاره‌ای شکل گرفته است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Evaluation of the Atmospheric Effective Factors on the Golestan Province Flood in 2019

نویسندگان [English]

  • Hossein Farjami 1
  • Jafar Azizpour 2
  • mehdi esmaeili 3
2 Iranian National Institute for Oceanography and Atmospheric Sciences
3 Chabahar Maritime University
چکیده [English]

The floods forms under the influence of different factors. Identifying such factors have an importance role in predicting and controlling the floods effects. This information can be used in the economic and social landscape of the region. Temporal trends in the severity of natural phenomena such as flooding are increasing in the world. Improper land use, the uncontrolled consumption of natural resources, global warming, etc. can cause an increase in the intensity of natural hazards such as floods. Therefore, this phenomenon can be studied through different scientific, economic and social perspectives. This study investigated the atmospheric factors in the formation and continuity of the precipitation system in the March 2019 of Golestan province flood using observational data, re-analysis data and satellite images. The results of this research showed that the occurrence of 2019 flood in Golestan province was caused by the continuous and strong north-west-southeast jet stream over the Caspian Sea basin. This jet stream was formed by a strong polar jet stream flow at a high atmospheric levels and amplified by a tropical jet stream.

کلیدواژه‌ها [English]

  • flood
  • Golestan province
  • jet stream
  • Precipitation System